Wspólność elementów kulturowych na danym obszarze

Zasięg terytorialny tej wspólnoty kulturowej zlewa się z gruba z zasięgiem organizacji kościelnej rzymskiej. Sąsiaduje z tym obszarem drugi, odpowiadający zasięgowi wpływów Kościoła wschodniego, a z obu powyższymi styka się trzeci – obszar kultury muzułmańskiej. Wydaje się przeto wyjaśnieniem najprostszym uznanie wspólnoty wiary za fakt zasadniczy, rozstrzygający o wspólności innych elementów kulturowych na danym obszarze. Wielu uczonych zadowala się też stwierdzeniem zbieżności zasięgu terytorialnego wpływów organizacji wyznaniowej i organizacji innych dziedzin życia, by przypisać pierwszeństwo pierwiastkowi wiary w życiu kulturalnym Europy średniowiecznej. Dalecy jesteśmy od lekceważenia roli organizacyjnej Kościoła zachodniego czy wschodniego, jako też islamu. Niemniej, przy bliższym wejrzeniu, powyższe wyjaśnienie okazuje się nie wystarczające. Zasięg poszczególnych dziedzin kultury przekracza bowiem granice wyznania albo leż nie dosięga ich, a historia rozszerzania się terytorialnego poszczególnych wyznań wskazuje, że

przyjęciu ich lub odrzuceniu przez nawracane ludy decydowały inne, po- zawierzeniowe czynniki. Słowem, zapytać się wypada ozy „wiara“ – tj. zespół twierdzeń przyjmowanych bez dowodu a dotyczących stosunku wzajemnego życia ludzkiego i potęg mistycznych – czy jednakowa „wiara“ nie jest zjawiskiem wtórnym, czy nie jest uwarunkowana jednakowością organizacji i funkcjonowania życia zbiorowego.

A więc, jeśli chodzi o rozszerzenie się islamu w Azji Przedniej, w całej północnej Afryce i w Hiszpanii, to nie wiara poprzedziła podbój, ale podbój zbrojny poprzedził i pociągnął islamizację i arabizację krajów zawojowanych.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>