Lupercalia

Czy jednak wilki grają tu jaką rolę? Starożytni, a za nimi etymologowie nowocześni, wywodzą zgodnie termin luperci od lupos arcere24b Wissowa25′ sądzi też, że Lupercalia były pierwotnie zabiegiem pasterskim mającym na celu odpędzenie wilków od stad. Wszelako zauważyć należy, że argument etymologiczny nie zawsze wystarcza, gdy chodzi o zrozumienie obrzędu religijnego. W Lupercaliach zaś, takich przynajmniej, jakie poznać jesteśmy w stanie, nie dostrzegamy zupełnie wyobrażenia wilków realnych, natomiast na plan pierwszy występują wyobrażenia mistycznej czystości i mocy płodnej. Nie odrzucając przeto a limine przytoczonej interpretacji, musimy przypuścić, że o ile w Lupercaliach było kiedyś miejsce dla wilków, wilki te nie były tylko zwykłymi zwierzętami drapieżnymi, ale, podobnie jak kozły, przedstawicielami jakichś mocy duchowych. Czy takie wilki skojarzone są z Lupercaliami?

W każdym razie skojarzone są z Lupercalem. Jest to ta sama jaskinia, w której niegdyś wilczyca wykarmiła Romulusa i Remusa. Ryć może, iż – jak sądzi wielu – mamy tu do czynienia z legendą względnie późną, wytworzoną przez niby-historyków. Niewątpliwym jest jednak, że wątek zasadniczy opowieści jest wątkiem ludowym, nie przez literatów rzymskich wymyślonym. We wszystkich krajach od niepamiętnych czasów znana jest baśń o podrzuceniu dzieci córki królewskiej skazanych na śmierć przez króla, któremu przepowiedziano, że zginie z ich ręki, i o wykarmieniu tych dzieci przez litościwe zwierzęta. Nie innym jest wątek mitu o Kronosfe, Zeusie i kozie Amaltei. Znamiennym zaś dla legendy o losach rzymskich archegetów[26] jest, że umiejscowiona jest ona właśnie w tej jaskini, która skądinąd uważana jest za jaskinię boga pomyślności i opiekuna wszystkiego, co żyje — Fauna – oraz że opatrznościowym zwierzęciem jest właśnie wilczyca, nie koza, jakby z charakteru luperków spodziewać się było można. Jest nam tu obojętnym, czy ta rola przypisana wilczycy ma swoje źródło w wyobrażeniach latydskich czy etruskich. Ważne jest dla nas, że gra ona rolę matczyną i że tym samym, jak również ze względu na miejsce, skojarzona jest z tymi wyobrażeniami o płodności, które tak wiele zajmują miejsca w Lupercaliach. Wilczyca jest tu przedstawicielką odnawiających się corocznie i wyzwalanych w jaskini, a uosobionych w Faunie mocy pomyślnych, których przedstawicielami o postaci koźlej są również luperkowie.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>