Jabłoń pieśni i obrzędów ludowych

Pokrewieństwo symbolizowanej treści z tą, która się wiąże z obrazem jabłoni u Petzolda, wydaje się niewątpliwe. Niemniej niewątpliwymi są różnice. Objawienie „dni odmienionych“, dni nowych, dni, jakich jeszcze nie bywało — nie obejmuje w utworze Petzolda jedynie życiodajnej prawdy duchowej, prawdy religijnej i moralnej, ale jest objawieniem nowego porządku społecznego, w którym właśnie przez ten nowy porządek dobroć, miłość i szczęście staną się udziałem każdego. Porządek, w którym „Bóg stać będzie na każdym rozdrożu i z każdego serca czerpać będzie dobroć“ — Bóg ludziom bliski i miłością wzajemną ludzi uzasadniony. Porządek, w którym nie znikną pożądania, ale każde pożądanie będzie zaspokojone — przede wszystkim pożądanie intelektualne i estetyczne: „wszystko, co przedziwne i cudne, będzie nam dostępne“ i nie będzie niepoznawalnych tajemnic. Porządek wymarzony przez poetę współczesnego wielkoprzemysłowego proletariatu, wyzutego i gnębionego, pracującego, walczącego i karmiącego się wizją świetlanej przyszłości po osiągnięciu zwycięstwa.

A wreszcie jabłoń pieśni i obrzędów ludowych, ta „jabłonecka“, co wyrosła „kole mego ogródecka“. Odnajdujemy ją, jak wyżej wzmiankowano, w pieśniach obrzędów wiosennych, podczas których zdobi się maik, przywieziony z lasu, papierowymi kwiatami i obwiesza przechowanymi z jesieni jabłuszkami. Pod tym maikiem, palonym w ofierze, wcieleniem nowej wiosny i rozpoczynającego się od niej roku, intronizuje się „Króla majowego“ i celebruje się zaślubiny jego z „Królową majową“ — Queen of May, sławi się „Majową Piękność“ — la Belle de Mai. Często bardzo para ta spożyć winna po połowie jednego jabłka. Wiadomo zaś od czasów Mannhardta i Frazera, iż hierogamia 141 tych postaci wyobrażana jest jako mająca wpływ na płodność roślinności, zwierząt, ludzi i że obrzędowe orgie płciowe ogólne kończą często uroczystość mai- ka. Z drugiej strony, każdy kto studiował wieśniacze obrzędy i pieśni weselne wie, jak wiele wspólnego mają one z obrzędem zaślubin postaci dramatu majowego i że z faktem consummationis matrimonii[15 skojarzone są wyobrażenia o płodności roli i inwentarza żywego. Weselna rózga zaś — rózga niby to przyniesiona z niedostępnej części lasu przez druhnę i wręczona panu młodemu jako symbol dziewictwa panny młodej, przyszłej żony, matki i gospodyni, obwieszona jest jabłuszkami — jest charakteryzowana na gałąź jabłoni. W tym środowisku żyjącym z uprawy roślin użytkowych, którym jest środowisko chłopskie, w warstwie mówiącej o ziemi jako o matce lub — jak u Czuwaszów — wyobrażającej sobie ziemię jako kobietę pożądającą połączenia z ludzkim małżonkiem, by stać się płodną nie dziw, że w warstwie tej jabłoń stała się w pieśni symbolem pięknej, pożądanej dziewczyny, a zerwanie jabłek symbolem jej po- siąścia.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>